Tạp chí Y học lâm sàng Bệnh viện Trung ương Huế trân trọng giới thiệu toàn văn Hướng dẫn về liêm chính khoa học và đạo đức nghề nghiệp trong nghiên cứu khoa học và phát triển công nghệ do Bộ Khoa học và Công nghệ ban hành.
Đây là tài liệu khung có ý nghĩa quan trọng, giúp các cơ quan, tổ chức khoa học và công nghệ cụ thể hóa thành quy tắc nội bộ, đồng thời góp phần nâng cao chất lượng nghiên cứu, bảo vệ giá trị tri thức, phòng ngừa các hành vi vi phạm liêm chính khoa học và xây dựng văn hóa nghiên cứu trung thực, minh bạch, có trách nhiệm.
Một số điểm mới, đáng chú ý của Hướng dẫn gồm:
- Làm rõ trách nhiệm của cơ quan tài trợ, tổ chức khoa học và công nghệ trong việc ban hành, phổ biến, kiểm tra và giám sát thực hiện quy tắc liêm chính khoa học.
- Quy định cụ thể các hành vi vi phạm như ngụy tạo dữ liệu, giả mạo dữ liệu, đạo văn, ghi tên tác giả không đúng thực tế, che giấu xung đột lợi ích, tiết lộ dữ liệu nhạy cảm hoặc can thiệp vào quá trình phản biện.
- Nhấn mạnh yêu cầu minh bạch trong công bố khoa học, trích dẫn tài liệu, quản lý dữ liệu nghiên cứu, quyền tác giả và xung đột lợi ích.
- Bổ sung nội dung về liêm chính khoa học khi sử dụng trí tuệ nhân tạo, trong đó người sử dụng phải chịu trách nhiệm cuối cùng đối với nội dung, sản phẩm và tài liệu do AI hỗ trợ tạo ra.
- Đề xuất quy trình tiếp nhận, xác minh, kết luận và xử lý vi phạm, đồng thời bảo đảm quyền giải trình, khiếu nại và bảo mật thông tin cho các bên liên quan.
Tạp chí khuyến nghị các tác giả, nhà nghiên cứu, phản biện và biên tập viên tham khảo Hướng dẫn này nhằm thực hiện tốt hơn các chuẩn mực về liêm chính khoa học, đạo đức nghiên cứu và đạo đức xuất bản.
